zibanor

یارانه انرژی در کشور سالانه بیش از ۴۲ میلیارد دلار است. که حدود ۲۳ درصد آن به برق اختصاص دارد و از طرفی یکی از ویژگی های دنیای امروز، استفاده گسترده از انژری الکتریکی است. در طول سال های اخیر، مصرف برق در بخش های مختلف، رشد چشمگیری داشته به طوری که نیاز تولید برق در روز اوج مصرف سال جاری از مرز ۳۲ هزار مگاوات گذشت. توسعه در صنعت برق به سرمایه گذاری سنگین و صرف زمان طولانی جهت احداث تأسیسات تولید و انتقال نیازمند است. برای نمونه، جهت تأمین برق یک لامپ ۱۰۰ واتی به حدود ۱۰۰ دلار سرمایه گذاری نیاز است و در صورت مهیا بودن تمامی امکانات، ساخت یک نیروگاه بین ۴ تا ۸ سال به طول می انجامد. در کشور ما، بخش عمده سرمایه گذاری مربوط به تأمین برق در ساعت اوج مصرف است که همواره از حوالی غروب شروع شده و چند ساعت به طول می انجامد.

بیشترین سهم مصرف برق در ساعات اوج مصرف مربوط به مشترکین خانگی (حدود ۴۷ درصد) و بخش عمده ای از آن مربوط به مؤلفه روشنائی است و پر مصرفظترین وسیله در این بخش، لامپ های ۱۰۰ وات و ۶۰ وات رشته ای معمولی و شمعی می باشند لامپ های رشته ای در واقع مثل بخاری برقی عمل می نمایند که نور نیز ساطع می کنند. اساس کار لامپ های رشته ای معمولی به گونه است که بخش عمده برق مصرفی آنها به گرما تبدیل شده و تنها بخش کوچکی از آن (حدود ۱۰ درصد) به روشنائی تبدیل می گردد. این خصوصیت به ویژه در ماه های گرم، باعث افزایش مصرف سیستم های سرمایشی نیز خواهد شد. لذا استفاده از لامپ های کم مصرف به دلیل عدم گرمازائی، سبب کاهش چشمگیری در مصرف سیستم های سرمایشی و طبیعتاً هزینه آن می گردد. عمر کوتاه لامپ های رشته ای، مصرف زیاد برق و تلفات حرارتی آنها، جملگی در لامپ های کم مصرف جبران شده و از راندمان بالائی برخوردار گردیده اند. به طور کلی، استفاده از لامپ های کم مصرف هزینه مصرف برق را تا ۴۵ درصد کاهش می دهد.

●منافع اقتصادی لامپ کم مصرف (CFL) همان طوری که می دانید قیمت لامپ های کم مصرف در بازار به مراتب بالاتر از لامپ های رشته ای معادل آن است. در عوض، مصرف برق کم و راندمان بالا به همراه عمر طولانی تر این لامپ ها در مقایسه با لامپ های رشته ای معمولی باعث تشویق مصرف کنندگان به استفاده از این لامپ ها گردیده است. از آنجائی که نوردهی یک لامپ ۲۰ وات کم مصرف، معادل یک لامپ ۱۰۰ وات رشته ای معمولی است، در صورت تعویض یک لامپ رشته با یک لامپ کم مصرف یک سال در حدود ۱۲۰ کیلووات ساعت انرژی صرفه جوئی می شود. در صورتی که نیمی از مشترکین خانگی (تعداد مشترکین خانگی در حدود ۱۶ میلیون است)، نسبت به جایگزینی سه عدد لامپ رشته ای ۱۰۰ وات با لامپ کم مصرف اقدام نمایند و چنانچه ضریب همزمانی روشن بودن آنها را در ساعات اوج مصرف معادل ۶۰ درصد فرض کنیم، پیش بینی می شود در حدود ۱۰۰۰ مگاوات از توان مصرفی ساعات اوج مصرف کاسته خواهد شد،که حداقل معادل ۱۳۰۰ مگاوات توان تولیدی است و کاهش هزینه سرمایه گذاری آن بالغ بر ۳/۱ میلیارد دلار خواهد بود. ضمناً از آن جائی که به ازاء تولید یک کیلووات ساعت برق، حدود ۱۵۰ گرم گازهای آلاینده وارد محیط زیست می گردد، با جایگزینی سه عدد لامپ کم مصرف توسط نیمی از مشترکین خانگی، سالانه بیش از ۴۰۰ هزار تن از گازهای سمی وارده به محیط زیست، کاسته خواهد شد.

● انتخاب لامپ انتخاب لامپ بایستی با توجه به شکل ظاهری، رنگ نور و محل صحیح نصب صورت پذیرد. مثلاً نصب لامپ های رشته ای فراوان در سقف کوتاه سالن کنفرانس یا بانکی که روزانه مراجعین بسیار زیادی دارد، از اشتباهات طراحی روشنائی است. مدت زمان روشن بودن لامپ و تناوب خاموش و روشن شدن آن یکی دیگر از ملاک های طراحی روشنائی می باشد. لامپ های رشته ای برای محل هائی مثل دستشوئی، حمام راه پله، انباری و مانند اینها مناسب اند، زیرا مدت زمان روشن بودن آنها کوتاه و تعداد دفعات قطع و وصل آنها زیاد است. هرچه تعداد دفعات خاموش و روشن شدن لامپ ها کم مصرف کاهش یابد، طول عمر آنها افزایش می یابد. به طوری که حتی طول عمر بیش از ۸۰۰۰ ساعت به این مسأله عنوان شده است. استفاده از لامپ کم مصرف در خانه های مسکونی برای اتاق های مطالعه، نشیمن، پذیرائی و آشپزخانه و نیز در مجتمع های مسکونی برای روشنائی سالن ها که به طور ۲۴ ساعته نیاز به روشنائی دارند، توصیه می گردد.

● راهکارهای مصرف بهینه انرژی الکتریکی تمیز نگهداشتن شیشه های پنجره ها و استفاده هرچه بیشتر از نور طبیعی روز استفاده از لامپ های رشته ای ۶۰ تا ۴۰ وات در راه پله ها، انباری ها و سرویس های بهداشتی نصب قاب چراغ های مناسب و شکیل برای لامپ های کم مصرف به جهت افزایش زیبائی و انعکاس نور لامپ رنگ آمیزی روشن دیوارها، سقف و چهارچوب در و پنجره ها استفاده از نور عمومی کم برای کل محیط و بهره گیری از نور موضعی برای محل و میز کار استفاده از لامپ های کم صرف در محل هائی که ساعات بیشتر در شبانه روز به روشنائی نیاز دارند و خاموش و روشن کردن آن در حداقل است. نزدیک کردن لامپ به سطح کار (مثل میز تحریر) با استفاده از چراغ های آویز، به منظور افزایش راندمان روشنائی استفاد از لامپ های کم مصرف (CFL) به جای لامپ های شمعی لوسترها و رشته ای ۱۰۰ وات در اتاق های مطالعه، نشیمن، پذیرائی و آشپزخانه استفاده از کلیدهای زمان دار در راهروها و محل ەای عبور، جهت خاموش شدن چراغ فضاهای بلا استفاده پس از عبور افراد تمیز کردن و پاکیزه نگه داشتن لامپ ها و حباب های مربوطه آشنا سازی فرزندان با فرهنگ صرفه جوئی و مصرف بهینه برق، و خاموش نمودن لامپ های اضافی رعایت استاندارد روشنائی در طراحی و نصب تجهیزات، زیرا روشنائی کم به سلامت چشم آسیب می رساند و روشنائی بیش از حد نیز سبب خیرگی، سردرد، خستگی و ناراحتی چشم می شود.